Visie talenbeleid OLVC

1.WAAROM AANDACHT VOOR TAAL OP ONZE SCHOOL?

Taal speelt een grote rol in het onderwijs. Leerlingen moeten soms zelfstandig uit schoolboeken leren, in de les actief luisteren naar de instructies van de leraar, vragen stellen en met elkaar praten over nieuwe ervaringen en kennis. Daarom moeten leerlingen over voldoende taalvaardigheid beschikken om in het onderwijs, ook in niet-taalvakken, mee te kunnen doen.

Meer en meer groeit ook de overtuiging dat er een verband bestaat tussen de taalvaardigheid van leerlingen en hun schools, maatschappelijk en professioneel succes. Taalvaardigheid is nodig om mee te draaien op school én in de maatschappij.

Taal is belangrijk bij het leren. Op school worden vaak heel andere woorden en uitdrukkingen gebruikt dan thuis, schooltaal verschilt sterk van thuistaal. Onderwijs wordt verpakt in taal en juist deze schooltaal is een struikelblok voor vele leerlingen.

Alle leerlingen hebben immers baat bij de versterking van hun schoolse taalvaardigheid. Ook andere basisvaardigheden zoals het gericht opzoeken van informatie, het zelfstandig doornemen van teksten, het maken van een samenvatting, het presenteren van een werkstuk, het kritisch becommentariëren van een stelling zijn van essentieel belang bij het leren. Dat geldt voor alle vakken en voor alle leerlingen.

Er is dus een dynamisch talenbeleid nodig, dit wil zeggen een strategische en systematische beleidsvoering toegespitst op taal, in functie van de verhoging van het leerrendement van alle leerlingen.

2.TALENBELEID: TAALBELEID én TAALVAKKENBELEID

“Talenbeleid is de structurele poging van een schoolteam om de onderwijspraktijk aan te passen aan de taalleerbehoeften van de leerlingen en het verbeteren van hun onderwijsresultaten.” (gebaseerd op Vandenbroucke, F. , 2007)

Om de leer- en slaagkansen van de leerlingen te vergroten en de schoolse taalvaardigheid van onze leerlingen te verbeteren, voeren we een taalbeleid en een taalvakkenbeleid.

Ons taalbeleid betreft het gebruik van het Nederlands als communicatiemiddel en instructietaal.

Ons taalvakkenbeleid betreft alle talen die we in ons lessenpakket aanbieden.

2.1 TAALBELEID

(1) We streven ernaar het Standaardnederlands te gebruiken in de communicatie van en met leraren, leerlingen, ouders en omgeving. De zorg om en de beheersing van het Standaardnederlands staan in ons taalbeleid centraal.

(2) We stimuleren leerkrachten om het Standaardnederlands als instructietaal en didactisch middel in te zetten. Taalgericht vakonderwijs is nodig, omdat wij dagelijks ervaren dat taalvaardigheid nodig is om mee te draaien op school en in de maatschappij.

(3) We sporen leerkrachten aan kennis, vaardigheden, strategieën en methodieken uit de lessen Nederlands toe te passen in hun vakken.

(4) Bij de overgang van basisonderwijs naar secundair onderwijs besteden we aandacht aan het detecteren en remediëren van mogelijke taaldrempels zodat de overgang van basisonderwijs naar secundair onderwijs geen breukvlak vormt.

(5) Lezen is belangrijk in onze samenleving. Om in onze maatschappij te functioneren moeten we voldoende functioneel geletterd zijn. Daarom besteden we speciaal aandacht aan het ontwikkelen van de leesvaardigheid van onze leerlingen.

2.2 TAALVAKKENBELEID

Ons taalvakkenbeleid wil ertoe bijdragen dat zoveel mogelijk leerlingen de doelen in de taalvakken bereiken.

Met het ERK (Europees referentiekader voor moderne vreemde talen) ontwikkelde de Raad van Europa een instrument dat het mondernetalenonderwijs wil stroomlijnen en stimuleren. Het ERK beschrijft zo nauwkeurig mogelijk de competenties die nodig zijn om goed te communiceren.

Het ERK biedt dan ook mogelijkheden om het modernetalenonderwijs op onze school in de toekomst te verbeteren. Daarvoor zullen we gebruikmaken van het zgn. taalportfolio.

3.PARTNERS IN ONS TALENBELEID

De leerkrachten: in feite is elke leraar een beetje taalleerkracht. Het is belangrijk dat hij aandacht heeft voor het eigen taalgebruik en dat van de leerlingen om zo de leerlingen te stimuleren ook een verzorgde taal te hanteren. Daarmee is meteen gezegd dat alle leraren het belang van een taalbeleid moeten inzien.

Het ondersteunend personeel: in allerlei contactmomenten op de speelplaats, het secretariaat, in de gangen, bij naschoolse activiteiten … hebben ook zij een belangrijke voorbeeld- en correctiefunctie. Van leerlingen wordt verwacht dat ze zich ook tegenover hen uitdrukken in correct AN.

De directie: de directie ondersteunt het talenbeleid op school maximaal. Niet alleen de werkgroep talenbeleid, maar alle leerkrachten worden ondersteund en aangemoedigd om zich in te spannen voor een goed taalgebruik. Dit gebeurt bijvoorbeeld door het stimuleren van nascholingen of door het geregeld te programmeren als item op personeelsvergaderingen. De directie helpt een schoolklimaat te creëren waarvan iedereen aanvoelt dat taal een belangrijk onderdeel is van het opleidings- en begeleidingsproces van de leerling.

De leerlingen: het spreekt voor zich dat de leerlingen actief betrokken worden bij de realisatie van het taalbeleid op school.

De (campusoverstijgende) werkgroep taalbeleid: Op het OLVC Zottegem heeft elke campus een werkgroep “talenbeleid”. Maar we weten dat een succesvol talenbeleid het resultaat is van de zorg van een heel team, gemotiveerd en geholpen door de directie. Sinds het schooljaar 2011-2012 is er ook een campusoverstijgende werkgroep “talenbeleid”.

Download PDF – Visie talenbeleid